Bà con thôn Hòa Bắc thu hái hồng.
Cây hồng ngâm bén rễ trên đất Thuận Hòa chưa lâu. Trước đây, người dân chưa thực sự quan tâm đến loại cây này bởi quả khi mới hái có vị chát, phải qua công đoạn ngâm nước mới có thể ăn được. Giá trị kinh tế cũng chưa cao, đầu ra chủ yếu phụ thuộc vào thương lái trong vùng nên nhiều hộ chỉ trồng một vài cây quanh nhà hoặc xen trong vườn.
Những năm gần đây, nhận thấy cây hồng phù hợp với điều kiện đất đai, khí hậu của địa phương, người dân bắt đầu chú trọng hơn đến việc chăm sóc, khôi phục những diện tích hồng sẵn có. Đây là loại cây không kén đất, có thể trồng tập trung hoặc xen kẽ ở vườn, chân đồi, ven ao, suối, ruộng cạn. Cách chăm sóc cũng tương đối đơn giản, chủ yếu là bón phân, làm cỏ, không đòi hỏi nhiều công tạo tán, cắt tỉa nhưng cây vẫn cho quả đều.
Gia đình anh Đỗ Văn Tiếp, ở thôn Hòa Bắc, hiện có 10 cây hồng ngâm. Diện tích không lớn nhưng mỗi vụ gia đình thu từ 10-15 triệu đồng tiền bán hồng. Khoản thu từ những cây hồng trong vườn tuy không phải là nguồn thu chính nhưng đem lại hiệu quả kinh tế rõ rệt, trong khi công chăm sóc không quá nhiều.
Không chỉ mang lại thêm thu nhập cho các hộ dân, những năm gần đây, đầu ra của quả hồng ngâm cũng có nhiều chuyển biến. Trước đây, bà con chủ yếu bán lẻ hoặc bán cho thương lái trong vùng, giá cả không ổn định. Nay, thương lái từ tỉnh Phú Thọ, đã tìm đến tận vườn thu mua. Một số hộ còn được thương lái đặt cọc, nhận bao tiêu cả vườn từ khi quả còn non. Việc có đầu ra thuận lợi giúp người dân yên tâm hơn trong chăm sóc, đầu tư cho cây hồng.
Những cành hồng sai trĩu quả vàng óng.
Hồng ngâm không hạt bắt đầu ra hoa từ khoảng tháng 4, cho thu hoạch từ cuối tháng 9 đến giữa tháng 10. Khi chín, quả có màu vàng đẹp mắt nhưng vừa hái xuống vẫn còn vị chát. Người dân thường ngâm quả trong nước sạch từ 3-4 ngày đêm để loại bỏ vị chát. Sau khi ngâm, quả chuyển sang vị ngọt, chỉ cần rửa sạch, để ráo nước là có thể thưởng thức.
Do không sử dụng thuốc bảo quản nên hồng ngâm cần được tiêu thụ trong thời gian ngắn sau thu hoạch. Nếu để lâu, quả dễ xuống mã, vỏ chuyển màu thâm đen, ảnh hưởng đến chất lượng. Vì vậy, việc thương lái tìm đến tận vườn thu mua có ý nghĩa thiết thực, vừa giúp người dân giảm công vận chuyển, vừa hạn chế tình trạng quả bị hao hụt, xuống chất lượng trong quá trình tiêu thụ.
Hiện toàn thôn Hòa Bắc có khoảng 0,4 ha với 23 hộ trồng hồng, sản lượng khoảng 10 tấn quả mỗi năm. Những con số này cho thấy cây hồng ngâm đang từng bước trở thành một trong những loại cây mang lại nguồn thu cho người dân địa phương.
Theo chị Đỗ Thị Thùy Linh, Chủ tịch Hội Nông dân xã Thuận Hòa, cây hồng ngâm đang cho thấy sự phù hợp với điều kiện đất đai, khí hậu của địa phương. Khi đầu ra sản phẩm từng bước được mở rộng, giá bán thuận lợi hơn, người dân đã quan tâm và chủ động chăm sóc những diện tích hồng hiện có. Đây là tín hiệu tích cực để các hộ tiếp tục duy trì, nâng cao chất lượng sản phẩm, từng bước phát huy lợi thế của cây hồng ngâm, tạo thêm nguồn thu cho gia đình.
Bà con thu hoạch xong tập kết tại một điểm để thương lái đến thu mua.
Từ một loại cây từng chưa được người dân chú ý, hồng ngâm đang dần tìm được chỗ đứng trên mảnh đất Thuận Hòa. Không cần diện tích quá lớn, cũng không đòi hỏi nhiều công chăm sóc, mỗi mùa hồng chín lại mang về thêm một khoản thu cho các gia đình. Quan trọng hơn, khi sản phẩm đã có thị trường, người dân có thêm niềm tin để giữ cây, chăm cây và từng bước nâng cao giá trị quả hồng.
Mùa hồng chín ở Hòa Bắc vì thế không chỉ đem đến sắc vàng rực rỡ cho những khu vườn mà còn mang theo niềm vui về một hướng sản xuất đang dần cho quả ngọt. Từ những vườn cây nhỏ bên mỗi nếp nhà, hồng ngâm đang từng bước trở thành sản phẩm nông nghiệp có giá trị, góp phần làm phong phú thêm sản vật và nâng cao thu nhập cho người dân Thuận Hòa.
Bài, ảnh: Thu Biên
